Burada anlatılan yöntem cilde zararlı olabilir ve gözleri kör edebilir. Koruyucu eldiven ve gözlük giyilmesi şiddetle tavsiye edilir. Burada anlatılan yöntemlerden dolayı doğacak zararlardan yazar sorumlu tutulamaz.
Rogue Turtle adresindeki dökümanın kısmen çevirisidir. Ayrıca İmece Evi e-posta listesinden de katkılar olmuştur.
Meşe veya Elma ağacının külünden yapılan kül suyu yada boğada suyu kullanılır. Kül suyu ilave sabun yapmaya gerek kalmadan da bir temizlik malzemesidir. Binlerce yıldır kullanılmış. Roma döneminde tesadüfen yağ ile kül suyunun karışımı ile sabun keşfedilmiş.
Kül suyu sabun yapımında kullanılır. Kül suyu ile birlikte hayvansal yağlar karıştırılarak sabun elde edilir.
EditSabun yapımı için 5 Temel madde
- Beyaz Kül
- Yağmur yada pınar suyu
- Hayvan yağı (Yağın hazırlanmasında limon suyu, sirke, patates veya pirinç kullanılabilir.=
- Bitkisel Yağ
- Tuz
EditGerekli Ekipmanlar
- Plastik yada fırınlanmış kilden kaplar
- Demir yada paslanmaz çelik kaynatma kabı
- Tahta kaşık yada sağlam uzunca bir sopa karıştırmak için
- Sabun kalıbı
- Süzmek için temiz geniş bez
EditAdım 1 - Kül Suyu
Kül potasyum içeren bir kül olmalıdır. Muz yada palmiye ağaçları en iyi sonucu verir. Kurumuş muz kabukları, kakao kabukları, meşe ağacı yada elma ağacı yakılarak elde edilir. En beyaz sabun için elma ağacı tavsiye ediliyor.
Su ne kadar yumuşak olursa o kadar iyi sonucu verir. Yağmur suyu genelde metalik ve asidik kimyasallar bulundurmadığı için tercih edilir.
Eğer musluk suyu kullanılacaksa karbonat ile karıştırılarak yumuşatılır. (Musluk suyu yada kuyu suyu kullanmayın!!!)
Suyu test etmek için sabun köpürtmeyi deneyin. Eğer güzel köpürüyorsa yumuşak su demektir. Köpürmüyorsa bir miktar karbonat koyup deneyin. Sabun iyicene köpürene kadar azar azar kabartma tozu ilave ederek test edin.
Önceden kenarında musluk olan bir kovada toplanmış küllerin üzerine 5 yada 6 litre sıcak suyu dökün ve soğuk su ilave ederek tüm küllerin ıslanmasına dikkat edin. Alttaki musluktan su damlayana kadar su ekleyin.
Küller suyun içinde yüzmesin, eğer gerekiyorsa biraz daha kül ekleyerek dengeleyin.
Bu karışımı 4 saat yada tüm gece dinlenmeye bırakın.
Kül suyunu bir kaba musluktan akıtın. ALÜMİNYUM KAP KULLANMAYIN.
Süzülen kül suyunu küllerin üzerine tekrar dökün ve ikinci kez toplayın. Bu toplanan suyu Süzü#1 olarak markalayın.
Küllerin üzerine yeniden 2 yada 3 litre yumuşak temiz su dökün. Bu süzülen suyuda Süzü#2 olarak markalayın.
En son 2 litre civarı temiz yumuşak suyu küllerin üzerine dökün. Bu süzülen su en açık renkli su olacaktır. Bunu da Süzü#3 olarak markalayın.
Kalan külü bahçeye derince bir çukura gömebilirsiniz. Kalan kül suyu "vim, cif" yada seyreltilmiş halde gübre, tavuklar, kuşlar için parazit temizleyicisi olarak kullanılabilir.
Bu işlemler sırasında eldiven ve koruyucu gözlük giymeniz şarttır zira kül suyu kostik bir karışımdır ve cildinizi yakabilir. Ayrıca göze temas ederse KÖRLÜK yapabilir.
Sözü edilen kül suyu sizin normal koşullarda asla üretemiyeceğiniz sertlik-kuvvette olup normalde ben saçımı, başımı yıkıyorum. Elbette gözüm otomatik olarak kapanıyor! ancak su ile gözüme sızdığıda oluyor. Bu paragrafı basitçe hazırlanan kül suyunda korkmamanız için yazdım ::-)
EditKül suyunun sertlik derecesini anlamak.(Fazla bilimsel olmayan metod)
Bir yumurta yada patatesi kül suyuna atın.
- Eğer yumurtanın sadece kafası su üzerindeyse kül suyu doğru sertlikte demektir.
- Eğer dibe batıyorsa kül suyu doğru sertlikte değildir ve kaynatılarak sertleştirilebilir.
- Eğer yumurta çok fazla yukarda ise azar azar yumuşak su ekleyerek ayarlanır.
YADA
Bir tavuk tüyünü kül suyuna atın.
Eğer eriyorsa doğru sertliktedir.
Hangi metodu kullanırsanız kullanın kül suyu cildinizi önemli derecede yakabilir, DİKKATLİ OLUN.
Kül suyunu kaynatırken etrafta çocuk olmamasına dikkat edin ve plastik uzun eldivenler giyin, ayrıca gözleri koruyucu gözlük takın.
Eğer yanma olursa sirke yada limon suyu ile yıkayıp temiz su ile durtulayın ve vakit geçirmeden doktora görünün.
Biraz karışık gibi görünse de aşağıdaki yorumlar sizi biraz rahatlatabilir.
İhtiyaç duyduğumuz kül suyunu hazırlamak için inaılmaz kaynak, bilgi, söylence taradım ve bu karmaşık zorlu açıklamalar tamamen zırvalık! İki yıllık deneyimden sonra sitede yayınladığımız gibi kül suyu hazırlığı çok basit. Sabun yapımı için ise çok kaynatmak gerekiyor! Nedenide yağ ile birleştiğinde sabuna çevirecek "kuvvette" olması gerekli! Ancak 5 litre yağı sabuna çevirip toplam 6 kilo sabun elde etmek için bir traktör meşe külünü 2 traktör çırpı odun külü ile kaynatıp 20 litre hacminde en az "25 bome" yani yumurtanın yada patatesin sadece kafasını çıkarıp yüzdüğü oranda olması gerekli. Dikkat ettiyseniz kuvvetli olması için çok emek ve enerji harcamak gerekli. Bu orana gelmiş kül suyu ile isteseniz artık "soğuk sabun" yapabilirsiniz. Yada hiç sabunu hedeflemeyip sadece çok basitçe hazırlanmış kül suyu ile ihtiyaçlarınızın çoğunu karşılayabilirsiniz!
EditAdım 2 - Yağ
İnek etindeki yağ en iyi sabunu yapar. Fight Club'ı seyrettiyseniz bir liposuction merkezine operasyon düzenleyebilirsiniz fakat maceranın alemi yok (İngilizce yazıda böyle bir yer yok, ben ekledim)
Yeni kesilmiş inek veya danadan elde edilmiş yağ daha makbuldür.
Yağları ufak parçalar halinde kesin ve demir yada paslanmaz çelik geniş bir kaba koyun. Kısık ateşte ve uzun sürede yağın erimesini sağlayın. 450 - 500 gram yağdan 250ml civarında kaliteli yağ çıkar. Eriyen yağı bir bez ile ayrı bir kaba süzün. Şimdi bu süzülen yağın yıkanması gerekiyor.
EditEN AZ İKİ YIKAMA GEREKİYOR
Eşit ölçüde yağ ve suyu bir kaba alın ve kaynatın. Ateşi kapatıp çeyreği kadar soğuk su ilave edin. Tepede sertleşen yağı toplayın. Kirli gözüken kısımlarını bir bıçakla temizleyin. Dibe çöken yağları ve suyu atın. Eğer yağ hala kirli gözüküyorsa tekrar aynı işlemi yapın. Son yıkamada su miktarını iki katına çıkartın ve bir çorba kaşığı tuz ekleyin.
Toplanan sertleşmiş yağı serin ve havadar bir yerde muhafaza edebilirsiniz.
Bitkisel yağlar da sabun yapımında kullanılabir. Hidistan cevizi yağı, kakao yağı, ayçiçek yağı ve diğer bitkisel yağlar olabilir. Motor yağları olmaz. Yağın yenebiliyor olması gerekiyor.
Tuz olarak deniz tuzu olabilir. Yenen her tür tuz kullanılabilir.
Kostik Soda yerine kül suyu kullanıldığı için her türlü yağ iyi sonucu vermeyebilir. Yağları deneyerek ve hayvansal yağları bitkisel yağlar ile orantılı karıştırarak denemeler yapın ve en iyi sonucu nasıl aldığınızı ortaya çıkarın.
Sonraki işlem hazırlanmış yağ ve kül suyunu karıştırmaktır. Eğer kül suyu fazla olursa cildi yakabilir. Yağ fazla olursa gene problemler olur.
5,5 kilo yağ için 75,6 litre kül suyu gerekiyor.
EditYağın Eritilmesi
Bu aşamada 3 çelik kap gerekiyor. Biri diğerlerinin iki katı boyunda olması gerekiyor. Kaplardan küçük olanının birinde istenen miktarda yağı eritin. Diğer küçük kaptada kül suyunu kaynatın. Genel olarak 0,473 Litre erimiş yağ 5,67 Litre kül suyu (yumurta yüzme sertliğinde) ile etkileşime giriyor. Yağı eritirken iki parmak kadar su koyarak yanmasını önleyebilirsiniz.
Karışımda sıcaklık büyük rol oynar. 45-54 derece sıcaklıkta erimiş yağ ile 32-35 derece kül suyu iyi sonuç verir. Termometre varsa ölçmeniz iyi bir sabun için gereklidir.
EditKarıştırma
Yağın çeyreğini altı yanan büyük kaba alın. Bir kişi tahta kaşık ile karıştırırken diğer kişi de kül suyunun çeyreğini döksün. Bu şekilde hem karıştırarak hem de kül suyu ve yağı ekleyerek devam edin. Büyük kap bir yandan da ısınmaya devam etmektedir.
En sonunda karışım krem rengi yada açık karamel renginde akışkan bir sıvı haline gelir.
Test için temiz bir bıçağı karışıma daldırıp çıkarın ve cam bir tabağın üzerine tutun. Eğer sabun beyaza dönüşüp tabağa parçalar halinde düşüyorsa çok fazla kül suyu var demektir. Daha fazla yağ ekleyin.
Bal gibi akışkan bir biçimde akıyorsa daha fazla kül suyuna ihtiyacı vardır.
Eğer bıçağın üzerinde şeffaf biçimde duruyorsa tam kıvamında demektir.
Sıvı sabun yapmak isteniyorsa bu aşama yeterlidir. Sert sabun yapmak için okumaya devam edin.
Karışım kaynamaya devam ederken, oluşan köpük te dinecektir ve büyük kabarcıklar halinde patlamalar olur. Sanki koyu bir muhallebinin kaynaması gibi. Buna "sabun konuşuyor" denir.
EditSert Sabun
Tuz sabundaki suyu emerek sertleşmesine yol açar. Karışıma bir iki avuç tuz ekleyerek karıştırılır. Sabun en üstte bir tabaka olarak ayrılır. Üst tabaka sabunu toplayın. Ayrı bir kapta tekrar az bir miktar su ve tuz ile eritin. İyice karıştırın ve kaynaya kadar ısıtın. Tekrar üstte toplanan sabunu soğuyunca toplayın ve tekrar aynı işlemi tekrarlayın.
Bu aşamalardan birinde parfüm veya renklendirici madde koyabilirsiniz.
Yada kalıplara koyarak sertleştirebilirsiniz. Kalıplarda sertleşen sabunu gene eldive giyerek kalıplardan çıkarın ve havadar bir yerde 30 gün kurumaya bırakın. Ne kadar kurursa o kadar uzun kullanılacaktır.